Je draait als zzp’er een omzet van €90.000 en een bekende van je heeft zijn eenmanszaak vorig jaar omgezet naar een bv. Jullie verdienen ongeveer hetzelfde, maar hij houdt aan het einde van het jaar duizenden euro’s meer over. Hoe kan dat? Het antwoord ligt in de keuze tussen salaris of winst uitkeren als ondernemer, en die keuze is allesbehalve een-op-een. De uitkeervorm die voor jou financieel slim is, hangt af van je omzetniveau, je persoonlijke situatie en soms van iets zo praktisch als of je maandelijks vaste lasten hebt te betalen.
Twee ondernemers, vergelijkbare omzet, sterk verschillende belastingdruk
Neem Lotte en Daan. Lotte runt een communicatiebureau als eenmanszaak met een winst van €85.000. Daan heeft een vergelijkbaar adviesbureau, maar dan via een bv, met een directeurssalaris van €56.000. Lottes gehele winst valt direct in box 1, met een toptarief van 49,5% over het deel boven de tweede schijfgrens. Daan betaalt zijn bv 19% vennootschapsbelasting over de winst (tot €200.000), keert zichzelf pas dividend uit als het uitkomt en betaalt dan 24,5% aanmerkelijkbelangheffing over dat bedrag. In totaliteit betalen ze allebei belasting, maar het moment, de volgorde en de hoogte verschillen wezenlijk.
Zzp’er versus dga: hoe verlaat geld de onderneming?
Als zzp’er (eenmanszaak of vof) ben je fiscaal gezien één met je bedrijf. De winst die je maakt, is jouw inkomen in box 1. Je profiteert van de zelfstandigenaftrek (in 2026 nog een beperkt bedrag na de jarenlange afbouw) en de mkb-winstvrijstelling van 13,31%. Die vrijstelling verlaagt je belastbare winst, maar boven een bepaald omzetniveau rem je daar tegenaan en lost de progressieve belasting de voordelen op.
Als directeur-grootaandeelhouder (dga) ben jij werknemer van je eigen bv. De bv betaalt vennootschapsbelasting en jij ontvangt een salaris waarover je loonbelasting betaalt. Winst die in de bv blijft, wordt niet direct bij jou belast. Pas als je dividend uitkeert, betaal je aanmerkelijkbelangheffing. Dit geeft je een hefboom: geld dat niet nodig is voor levensonderhoud, laat je groeien in de bv.
Vergelijkingstabel: netto-uitkomst bij drie omzetniveaus
Onderstaande tabel geeft een sterk vereenvoudigd richtbeeld. Werkelijke bedragen hangen af van aftrekposten, kosten en persoonlijke situatie. Laat altijd een accountant de exacte berekening maken.
| Omzet/winst vóór belasting | Zzp’er (eenmanszaak) netto circa | Dga (bv, dividend later) netto circa |
|---|---|---|
| €40.000 | €31.000 tot €33.000 | €28.000 tot €30.000 (na loonkosten bv + VPB) |
| €80.000 | €52.000 tot €56.000 | €54.000 tot €59.000 |
| €150.000 | €81.000 tot €87.000 | €90.000 tot €98.000 (bij uitgesteld dividend) |
Het patroon is duidelijk: bij lage winst is de eenmanszaak goedkoper omdat de administratiekosten van een bv (al snel €2.000 tot €4.000 per jaar) de fiscale winst tenietdoen. Rond de €80.000 beginnen de balansen te kantelen, en boven de €100.000 tot €120.000 wint de bv-structuur structureel terrein.
Het gebruikelijk-loon-regime in 2026
Als dga moet je jezelf minimaal het zogenoemde gebruikelijk loon uitbetalen. De Belastingdienst hanteert als norm het hoogste van: 75% van het loon uit de meest vergelijkbare dienstbetrekking, het loon van de meestverdienende werknemer in de bv, of het wettelijk minimum van €56.000. Dat laatste bedrag (voor 2026) is het kritieke breekpunt waar dga’s in de praktijk tegenaan lopen. Verdient je bv netto niet genoeg om dit salaris te betalen zonder de liquiditeit te beschadigen, dan knelt het regime direct. Overleg dan met je adviseur of er aanleiding is voor een lager gebruikelijk loon, bijvoorbeeld bij een startende bv.
Cashflow: vast maandloon of winstuitkering achteraf?
| Type omzetpatroon | Beste uitkeervorm | Waarom |
|---|---|---|
| Stabiel (abonnementen, retainer) | Vast salaris (dga) of maandelijkse privé-opname (zzp) | Voorspelbaar inkomen past bij vaste lasten |
| Grillig (projectwerk, seizoenspieken) | Winstuitkering achteraf (dividend of jaarrekening zzp) | Voorkomt dat je salaris uitkeert dat er nog niet is |
| Groeiend (investeringsfase) | Minimaal salaris, winst in bv houden | Kapitaal beschikbaar houden voor herinvestering |
Sociale zekerheid: de blinde vlek
Hier zit een van de grootste verschillen die ondernemers onderschatten. Als zzp’er bouw je geen WW op en bij ziekte ben je na de eerste dag al verantwoordelijk voor je eigen inkomen. Een arbeidsongeschiktheidsverzekering is geen luxe, maar een noodzaak. Wij van Entrepreneuronline.nl zien dit onderwerp regelmatig terugkomen als de grootste financiële verrassing voor startende zzp’ers die van loondienst komen.
Als dga met een salaris bouw je AOW op (via premies), maar ook geen WW in geval van faillissement van de eigen bv. Je bent wel verplicht verzekerd voor de WIA als je je bv daarvoor aanmeldt bij het UWV, al doen weinig dga’s dat in de praktijk. Kortom: in beide scenario’s draag jij zelf de verantwoordelijkheid voor inkomensbescherming. Reken dit mee als onderdeel van je netto-uitkomst.
Pensioenopbouw naast de uitkeerkeuze
Je uitkeervorm bepaalt direct hoeveel jaarruimte je hebt voor lijfrentepremies. Jaarruimte is gebaseerd op je belastbare inkomen van het vorige jaar. Als zzp’er met een hoge winst heb je dus ook een hoge jaarruimte, maar dat geld moet dan ook beschikbaar zijn. Als dga met een gematigd salaris van €56.000 is je jaarruimte lager, maar heb je in de bv een alternatief: de bv kan een pensioenregeling aanbieden of winst reserveren in een holdingstructuur. Laat beide scenario’s doorrekenen voordat je een definitieve keuze maakt over je uitkeerstrategie.
Breekpuntenanalyse: wanneer loont een bv echt?
De vuistregel die fiscalisten al jaren hanteren: bij een bestendige winst van €100.000 of meer begint de bv-structuur fiscaal te renderen. Maar vergeet de niet-fiscale drempels niet. Oprichtingskosten liggen rond de €1.000 tot €2.500, de jaarlijkse accountantskosten voor een bv lopen al snel op tot €3.000 tot €5.000, en je hebt een separate zakelijke rekening en administratie nodig. Bij €80.000 winst zijn die kosten al snel een derde van je fiscale voordeel. Boven de €120.000 is het plaatje vrijwel altijd gunstig, mits je de winst niet meteen volledig uitkeert.
Drie aandachtspunten bij de belastingaangifte die ondernemers missen
Middelingsregeling (of vergelijkbaar instrument): De klassieke middeling is inmiddels afgeschaft voor nieuwe periodes, maar de opvolgende regelingen of verliesverrekening in de bv kunnen sterk wisselende inkomens gedeeltelijk compenseren. Controleer elk jaar of hier ruimte zit, zeker in een jaar met een uitschieter naar boven.
Voorlopige aanslag bijstellen: Zzp’ers die hun voorlopige aanslag niet bijstellen bij een tegenvallend of juist een uitstekend jaar, betalen achteraf rente of missen maandenlang liquiditeit. Bijstellen kan het hele jaar door en kost niets.
Verliesverrekening in de bv: Een verliesjaar in de bv kan worden verrekend met winst uit andere jaren. Dga’s die dit niet actief bijhouden in hun administratie, laten belastingvoordeel liggen. Zorg dat je boekhouder dit systematisch bijhoudt.
Beslisschema: vier vragen voor je eerste oriëntatie
Je hebt geen accountant nodig voor een eerste indruk van welke richting past. Beantwoord deze vier vragen eerlijk:
- Is je bestendige jaarwinst hoger dan €100.000? Zo ja, verdiep je in de bv-optie serieus.
- Heb je maandelijks een vast inkomen nodig voor vaste lasten? Zo ja, weeg dan het gebruikelijk-loon-regime mee als voordeel van de bv, of zorg als zzp’er voor een buffer op een aparte rekening.
- Wil je winst laten groeien in je bedrijf voor herinvestering? De bv geeft je daar meer ruimte: onuitgekeerd dividend wordt pas belast bij uitkering.
- Is je omzet wisselend of onzeker? Dan is de eenmanszaak vaak praktischer: minder vaste lasten, meer flexibiliteit, en geen gebruikelijk-loon-verplichting.
Wij adviseren om bij een positief antwoord op vraag 1 én vraag 3 een fiscalist te raadplegen over de overstap. De kosten van dat gesprek verdien je bij die omzetniveaus doorgaans in hetzelfde jaar terug.
Er is geen universeel antwoord op de vraag of je jezelf beter salaris of dividend kunt uitkeren. Bij lage winsten is de eenmanszaak simpeler en goedkoper. Richting de €100.000 en daarboven verschuift het voordeel naar de bv, mits je bereid bent meer administratie te dragen en winst niet direct volledig op te nemen. Wij van Entrepreneuronline.nl zien daarbij één punt dat ondernemers regelmatig over het hoofd zien: sociale zekerheid en pensioenopbouw bepalen minstens zo veel van je werkelijke netto-positie als de belastingdruk zelf. Gebruik het beslisschema hierboven als startpunt, en laat een boekhouder of fiscalist de concrete berekening maken voor jouw situatie.
